Ballady Adama Mickiewicza wykładnikiem polskiego romantyzmu

"Ballady i romanse" to cykl utworów Adama Mickiewicza, które mają charakter manifestu polskiego romantyzmu. Treścią tych utworów są najczęściej historie zaczerpnięte z podań i legend ludowych.

Cechy ballad:

 

• ludowość: motywy i wątki zaczerpnięte z podań i wierzeń ludowych, bohater pochodzi z ludu, moralność ujęta jest w sposób ludowy (nie ma zbrodni bez kary), język prosty, potoczny, powtórzenia, onomatopeje (dźwiękonaśladownictwo);
  
• świat realny i irracjonalny;
  
• nastrój grozy, tajemnicy, niesamowitości;
  
• duża rola uczucia i przeżyć duchowych bohatera;
  
• natura ściśle zespolona z losami bohaterów - stanowi tło dla ich losów.
  

Cechy charakterystyczne romantyzmu

stawianie uczucia ponad rozum jako najbardziej zbliżające człowieka do poznania tajemnic życia;

wiara w możliwość kontaktu ze światem pozazmysłowym; wprowadzenie do literatury wątków baśniowych, fantastycznych, legend, podań;

tajemniczość;

wprowadzenie wątków i motywów historycznych, szczególnie średniowiecznych;

zainteresowanie tematyką wschodu, tzw. orientalizm;

odrzucenie zasad i reguł poetyki klasycznej, krępujących rozwój jednostki; dążenie do indywidualizmu.

Cechy charakterystyczne ballady "Świteź"

fantastyka - polega na cudownym przemienieniu ludzi w kwiaty i zioła, a miasta w jezioro, a także na obecności syreny (postaci baśniowej), która relacjonuje historię;

tajemniczość - miejsce akcji jest opisane w sposób tajemniczy, groźny (zatopione w ciemnym borze);

elementy historyczne - opowieść o zatopionym mieście odwołuje się do historii Litwy i jej walk z Rosją; postawa kobiet i mężczyzn walczących z wrogiem ożywia element patriotyczny;

świat przyrody - tafla wody, gwiazdy, bór, kwiaty, noc - opis ten odgrywa ważną
rolę i jest charakterystyczny dla romantyzmu.